Pin ItPowered By:
Android Advice

San Pedronian vs. San Pedrense

I grew up calling myself as a San Pedronian.  Only last month was I made aware that this is not the correct demonym for the people of San Pedro.  The correct term, as my online friend Pepe Alas informed me, is San Pedrense.  Below is an open letter from Pepe to Mayor Calixto Cataquiz on this issue.

(It is written in our native language, Tagalog.)

Note:  I am publishing this verbatim with permission from Pepe

Ika-20 ng Oktubre, 2008

HON. CALIXTO R. CATÁQUIZ
ALCALDE
SAN PEDRO, LA LAGUNA

 

Ang Dahilan Kung Bakit SAN PEDRENSE Ang Dapat Na Itawag Sa Mga Taga-San Pedro At Hindi SAN PEDRONIAN

Kagalang-galang na Alcalde:

Unang-una, ako po ay lubos na bumabati sa inyo ng isang magandang araw!

Itong liham na ito’y aking naisulat upang ipaalam po sa inyo ang isang bagay na napaka-importanteng malamang ng lahat ng nakatira at lumaki dito sa ating bayan ng San Pedro. May nais po kasi akong itama na sa tingin ko ay isang napakalaking kamaliang sosyo-kultural at linguwistikal.

Ito po ay patungkol sa terminolohiyang “SAN PEDRONIAN” na sa tingin ko ay huwad at hindi akmang gamitin ng sinumang taga-San Pedro na lubos na gumagalang sa kaniyang sariling identidad at kasaysayan.

Ito po ang mga dahilan…

Teknicalmente, ang salitang SAN PEDRONIAN ay may posibilidad na maging tama dahil ito’y may katunugan at pinagmulang Americano (Estados Unidos ng America). Ito’y mapapansin sa dalawang huling letra ng nasambit na terminolohiya: “AN”. Ang huling dalawang letrang ito sa katawagan sa isang taong nagmula sa isang partikular na lugar ay nagpapahiwatig lamang na siya ay tunay ngang taal (o “native”) ng lugar na yaon (halimbawa: “San FranciscAN” ang tawag sa mga taga San Francisco, “CaliforniAN” naman para sa mga taga California, etc.).

Ngunit tayo po ay hindi mga taga-Estados Unidos. Tayo’y hindi mga Amerikano. Tayo po ay mga Filipino. Kaya ang tama pong terminolohiya para sa isang taong taal o naninirahan sa San Pedro ay SAN PEDRENSE.

Ito pong aking natuklasan ay bunga ng masigasig na pananaliksik sapagkat ako po ay isang historiador. At dahil ako po’y nagsasalita rin ng salitang Español, madali ko pong naunkat ang tamang terminolohiyang SAN PEDRENSE lalo na nga’t ang pangalan ng bayan ng San Pedro ay Kastila rin. Ang terminolohiyang SAN PEDRENSE ay konfirmado rin ng mga batikang eskolar at historiador na sina Guillermo Gómez at Elizabeth Ann Medina (na ngayo’y naninirahan sa bansang Chile).

Kung nais niyo rin pong magsaliksik tungkol sa terminolohiyang SAN PEDRENSE ay maaari rin po kayong mag-imbestiga tungkol sa nasiyonalidad ng mga nakatira sa iba’t-ibang San Pedro sa buong mundo (ang ating bayan ay may maraming kapangalan). Ito po ang ilan sa mga lugar na kapangalan ang ating bayan:

  1. Sa San Pedro, Buenos Aires, Argentina ay SAN PEDRENSE ang tawag sa mga nakatira. Gayundin ang mga nakatira sa San Pedro, Chile. Sa dakong San Pedro, Valle del Cauca, Colombia, SAN PEDRENSE din ang tawag sa mga tao doon.
  2. Ang tawag sa mga taga-San Pedro de Barva, Costa Rica ay SAN PEDRENSE din. Ang mga nacatirá sa San Pedro de Macorís, República Dominicana ay SAN PEDRENSE rin ang pangalan.
  3. Sa Guatemala ay marami ring mga lugar na nagdadala ng pangalang San Pedro tulad ng San Pedro Carchá, San Pedro Ayampuc, San Pedro Sacatepéquez, San Pedra Necta, at San Pedro Pinula. Lahat ng mga nakatira dito, ang tawag nila sa kanilang mga sarili ay SAN PEDRENSE.
  4. Sa Mexico, marami ring mga SAN PEDRENSE na nagkalat. Ito’y sa mga lugar ng San Pedro (Baja California Sur), San Pedro Cholula, San Pedro de la Cueva, at San Pedro Garza García (Nuevo León).
  5. Maging sa Estados Unidos, kung saan mas nangingibabaw ang wikang Ingles, ay may ilan ding mga lugar na kapangalan ang ating bayan. Ito ay ang mga bayan ng San Pedro sa Los Angeles, California at San Pedro sa New Mexico. Ang kapansin-pansin dito ay kahit Ingles ang salita nila, ni hindi man lamang nila tinawag ang kanilang mga sarili na SAN PEDRONIAN. Ang tawag nila sa kanilang mga sarili ay SAN PEDRENSE dahil iyon naman talaga ang correcto.
  6. Mismong sa España (ang bansang bumuo sa ating bansang Filipinas) ay may mga lugar din na San Pedro ang pangalan. Ang ilan sa kanila ay ang mga sumusunod: San Pedro de Alcántara, San Pedro (Albacete), San Pedro de Zamudia (Zamora), at San Pedro del Pinatar (Murcia). Opo, SAN PEDRENSE ang tawag sa mga naninirahan dito.

Dito sa Filipinas, noong panahon ng ating mga ninuno, SAN PEDRENSE ang tawag sa mga nakatira sa San Pedro Tunasán, La Laguna, at San Pedro, Bagabag sa may Nueva Vizcaya. Ni hindi man lamang nila tinawag ang mga sarili nila na SAN PEDRONIAN.

At kahit saan pong search engine sa internet (tulad ng Google at Yahoo!) ay hindi po makikita ang katagang SAN PEDRONIAN para sa mga baying nasambit sa taas. No such terminology or name exists for a native of every San Pedro town or city in the world. Sa dinami-dami ng San Pedro sa buong mundo, tanging tayo lamang po ang ang gumagamit ng kamaliang ito.

Maaaring may mga lumitaw na kritico at bansagang “Kastila” ang terminolohiyang SAN PEDRENSE. Totoo, ang salitang SAN PEDRENSE ay talagang katagang nagmula sa bokabulariong Kastila. Ngunit ito ay hindi angkop na rason sapagkat hindi tama na kalimutan natin kung sino ba talaga tayong mga Filipino. Ika nga ng sa salawikaing Tagalog: “ang hindi marunong lumingon sa pinanggalingan ay hindi makararating sa paroroonan.”

Siguro po, kung ang pangalan po ng ating lugar ay ST. PETER, LAGOON imbes na SAN PEDRO, LAGUNA, puwede tayong mang-imbento ng taguri para sa atin kagaya ng salitang SAN PEDRONIAN. Ngunit hindi po ito ang naging kaso.

Kayo po lamang, mahal na Alcalde, ang aking nakikita na may magagandang adhikain at bisyon para sa bayan ng San Pedro. Pues, sa aking opinion, sa inyong termino lamang po siguradong maibabalik ang respeto at integridad sa identidad ng mga taga-San Pedro. Puwede po tayong magsimula sa pamamagitan ng pagpasa ng isang ordenansa o panukalang batas na magpapatibay na talagang SAN PEDRENSE ang dapat na tawag sa mga taong naninirahan at nagmula sa ating masiglang bayan ng San Pedro.

Hindi po ako taal na taga San Pedro, ngunit dahil sa nalaman ko ang kasaysayan at kuwento ng bayang ito (salamat din po sa inyong mga pagsasalaysay ng mga nakaraan ng San Pedro noong kayo’y musmos pa lamang) ay napamahal na rin po ito sa akin.

Kayo lamang po, Guinoong Alcalde, ang puwedeng makapagbago ng direksiyon kung saan patungo ang kasaysayan ng bayan ng SAN PEDRO Tunasán, La LAGUNA dahil siempre ay nasa poder kayo. At nasa inyong mga kamay kung dapat po bang ibalik ang tama o hindi.

Maraming, maraming salamat po sa inyong atension!

Lubos na rumerespeto,

JOSÉ MARIO “PEPE” ALAS

 

What it means for this blog

Though I like the idea of us being unique in calling ourselves “San Pedronian,” I believe that successful endeavors must be grounded in history. Thus, as of June 7, 2012, the name of this blog will be changed to San Pedrense and the new header image will be this:

san pedrense

 

If you would like to join in on the conversation, just leave a comment below!

Comments

  1. Nelson A. Caravana says:

    sa aking pag kaka intindi sa paliwanag mo ay meron ka rin pag kaakmali na tawagin san pedrense ang mga taga san pedro kase iyan ay salitang kastila at hindi naman tayo mga kastila katulad ng sinabi mo na ang mga taga san pedro ay hindi naman mga amerikano na para tawagin nila ang kanilang sarili na san pedronian at hindi rin mga kastila na para tawagin na san pedrense maaring ang panganlan ay kastila pero ang mga tao ay filipino nga , sa pag hambing mo naman sa mga ibang lugar na kapareho ang pangalan ng san pedro sa mga nabangit mong lugar ang salita nila ay espanyol nga kaya sa aking pagkaakintindi puwede nilang tawagin ang kanilang sarili na san pedrense kasi salita nga nila ay espanyol , kaya kung sa sinasabi mo na ang mga taga san pedro ay di tamang tawagin nila ang kanilang sarili na san pedronian dahil iyan ay para lang sa mga taga americans nga ! kaya sa palagay ko ay mali ka rin na tawagin nga ang mga taga san pedro na san pedrense dahil di naman salita natin ay espanyol , tanungin kita diba mali rin maging san pedrense ang itawag sa mga taga san pedro

Leave a Reply to Nelson A. Caravana Cancel reply

*